W czerwcu br. na polskim rynku zadebiutował najnowszy model Hondy oznaczony CR-Z. Wcześniej, w marcu br. samochód zaprezentowano podczas trwania genewskiego salonu samochodowego. Przedstawiciele firmy określają go jako: „pierwsza na świecie hybryda o sportowym zacięciu”. Dodają też, że jest to: „pierwszy na świecie samochód hybrydowy z manualną 6-biegową przekładnią”. Model CR-Z nie tylko dla Hondy jest wyjątkowym pojazdem.
Honda CR-Z: niewielki sportowy samochód z napędem hybrydowym.
Samochody typu sportowego marki Honda znane są od 1963 r., wtedy bowiem pojawił się mały, zgrabny stylistycznie model S500, a w kolekcji były też Prelude z 1978 i NSX z 1990 r. Jednak najnowszy model CR-Z bezpośrednio nawiązuje do kultowego już, zwłaszcza wśród młodzieży, modelu CR-X z lat osiemdziesiątych ubiegłego stulecia.
Powiązanie najnowszej CR-Z z prawie trzydzieści lat wcześniej debiutującą CR-X dotyczy koncepcji konstrukcyjnej niewielkiego samochodu sportowego zużywającego niewielkie ilości paliwa. Do nowego modelu przeniesiono też charakterystyczną stylizację nadwozia z przeszkloną, podzieloną na dwa poziomy, tylną częścią nadwozia i aerodynamiczną linię dachu. Zwarte wymiary, lekka konstrukcja oraz wspomniane już niewielkie zużycie paliwa, a więc niewielka emisja zanieczyszczeń zawartych w spalinach to równie charakterystyczne właściwości CR-X przeniesione do CR-Z. W tym miejscu warto przypomnieć, że jednym z głównych zadań konstruktorów CR-X było dostarczenie do Stanów Zjednoczonych pojazdu, który na jednym galonie paliwa przejedzie 50 mil, czyli będzie zużywał około 4,7 dm3/100 km paliwa.
Charakterystyczna część tylna nadwozia z dwupłaszczyznową szybą w ścianie tylnej.
Jednym z inicjatorów zbudowania modelu CR-Z na pewno był obecny prezydent i dyrektor zarządzający Hondy pan Takonobu Ito, który pracował nad konstrukcją podwozia CR-X, a teraz powiada, że: „widzi potrzebę wprowadzenia na rynek wydajnych ekologicznie samochodów nowej generacji dających dużą przyjemność z jazdy”.
Przyjemność z jazdy, o której mówił prezydent Ito, zaczyna się już od tego, do jakiego pojazdu wsiadamy. CR-Z ma sportową sylwetkę nadwozia typu coupe, z nisko poprowadzoną, pochyloną ku przodowi pokrywą komory silnika, z łukowo wygiętą dolną krawędzią przedniej szyby zachodzącej na boki nadwozia, nowatorsko połączonymi rynienkami dachowymi ze słupkami przednimi (A), klinowo wznoszącymi się ku tyłowi dolnymi krawędziami bocznych okien i już wspomnianą oryginalnie zaprojektowaną ścianę tylną. Tak stylizowane nadwozie może wzbudzać zaciekawienie oglądających i przyjemność z posiadania pojazdu. Potęgowane jeszcze tym, że pojazd jest niski i szeroki. No i świadomość, że nadwozie ma strukturę opracowaną z uwzględnieniem bezpieczeństwa, ochrony jadących w razie wypadku. Ta struktura nadwozia (ACE = Advanced Compatibility Engineering) powstała w wyniku badań zderzeniowych przeprowadzanych w warunkach, na które pozwala jeden z najnowocześniejszych na świecie ośrodków bezpieczeństwa mieszczący się w Tochigi. CR-Z m.in. wyposażono w przednią ramę tak skonstruowaną, aby przenieść siły uderzenia na elementy strukturalne nadwozia w przypadku kolizji z pojazdem, którego zderzak umieszczony jest na innej wysokości.
Po wejściu do wnętrza nadwozia warto skoncentrować uwagę na desce rozdzielczej. Wykonano ją z dobrej jakości tworzywa sztucznego formowanego wtryskowo i składa się ona z dwóch części: górnej w kolorze czarnym mieszczącej wszystkie przełączniki i wskaźniki oraz dolnej w jasnoszarym kolorze. Ten kolorystyczny podział deski rozdzielczej dotyczy również poszycia bocznych drzwi.
Deska rozdzielcza, a ściślej umieszczone na niej wskaźniki są jednym z atrakcyjniejszych elementów wnętrza nadwozia. W centralnym miejscu, widoczna przez górną część obwodu koła kierownicy, umieszczona jest tarcza obrotomierza ze zintegrowanym prędkościomierzem w postaci cyfrowego wyświetlacza. Tarcza zmienia kolor zależnie od sposobu jazdy nazywanym przez Hondę „ systemem jazdy 3-Mode Driver System”. Naciskając jeden z trzech przycisków umieszczonych po lewej stronie deski rozdzielczej wybieramy system jazdy. Przycisk oznaczony „Sport” to wybór sportowego trybu jazdy z wykorzystaniem całego potencjału układu napędowego i wtedy wskaźniki podświetlane są na czerwono, system „Normal” ze wskaźnikami podświetlonymi na niebiesko to wybór kompromisu pomiędzy osiągami a ekonomią eksploatacji, natomiast wybór „Econ” to kolor zielony wskaźników i możliwość osiągnięcia najmniejszego zużycie paliwa podczas jazdy.
Silnik spalinowy integralnie połączony z silnikiem elektrycznym.
Samochód przeznaczono w zasadzie dla dwóch osób dorosłych, jednak z tyłu, na tylnej kanapie, można przewieźć dwoje dzieci, albo złożyć tylne siedzenie i powiększyć objętość bagażnika z 214 do 382 dm3 (wg VDA mierzoną do dolnej krawędzi okien). Fotele przednie ukształtowano tak, aby dobrze utrzymywały ciało jadących o różnych wymiarach i co ciekawe – fotele ukształtowano z myślą o europejskim odbiorcy, a nie o drobniejszej budowie Japończyków. Kierowca każdego wzrostu dobierze sobie wygodną pozycję, ma regulację kolumny kierownicy (poosiową i pochylenia) oraz regulowaną w zakresie 50 mm wysokość fotela i w zakresie 240 mm możliwość wzdłużnego przesuwania fotela własnego i fotela przedniego pasażera.
Na wstępie wspomnieliśmy, że CR-Z to pojazd hybrydowy. Hybrydę tworzą silnik spalinowy i silnik elektryczny. Pierwszy z nich to jednostka napędowa bazująca na silniku ze zmiennymi fazami rozruchu i-VTEC stosowanym w Hondzie Jazz, w którym zwiększono pojemność skokową do 1.5-litra przez wydłużenie skoku tłoka i poczyniono zmiany celem zmniejszenia wysokości dla wbudowania go pod nisko przebiegającą pokrywą komory silnika: nowy jest kolektor dolotowy oraz płaski filtr powietrza i nowa jest też miska olejowa.
Z silnikiem spalinowym połączony jest wąski silnik elektryczny (znajduje się pomiędzy silnikiem spalinowym a skrzynią biegów), który wraz z zestawem akumulatorów niklowo-metalowo-wodorowych o napięciu 100,8 V, płasko umieszczonych za osią tylną samochodu (pod podłogą bagażnika), tworzy system IMA (Integrated Motor Assist) przeniesiony z modelu Honda Insight. Oprogramowanie i ustawienia systemu IMA jednak dostosowano do wymagań systemu jazdy w trzech trybach pracy (3-Mode Driver System) oraz sterowanej ręcznie mechanicznej skrzyni biegów.
W układzie hybrydowego napędu CR-Z zrezygnowano z elektrycznego trybu jazdy na korzyść wspomagania pracy silnika spalinowego silnikiem elektrycznym. Jednostka elektryczna pomaga przy rozpędzaniu pojazdu, a także działa jak generator odzyskujący energię podczas hamowania lub wytracania prędkości – odzyskiwana energia magazynowana jest w akumulatorze hybrydowym. Silnik elektryczny zwiększa wartość momentu obrotowego w niskim i średnim zakresie prędkości obrotowych i największy moment występuje już przy 1000 obr/min. Ten duży moment obrotowy, dzięki silnikowi elektrycznemu, występuje niemal natychmiast po ruszeniu z miejsca pojazdu i rozpędzanie do 100 km/h trwa zaledwie 9,9 s. przy silniku 1,5-litrowym i niewielkim zużyciu paliwa – to dobry wynik.
Honda CR-Z wykazuje się nie tylko dobrą dynamiką, ale i wyjątkową stabilnością w ruchu, na którą składają się m.in. szerokie rozstawy kół przednich i tylnych, nisko położony środek masy pojazdu i świetnie dobrana charakterystyka zawieszenia kół. Poza tym przyjemność z jazdy wynika z precyzyjnego działania urządzeń sterowania pojazdem, a także brzmienia układu wylotowego – zupełnie nietypowego jak na samochód hybrydowy – zachęcającego kierowcę do dynamicznej jazdy.
ilustracje: autor i Honda Motor Co. Ltd
Honda CR-Z, dane techniczne
Nadwozie: samonośne, 3-drzwiowe, 2+2-miejscowe
- Silnik: 4-suw. 4-cyl. 16-zaworowy z zapłonem iskrowym połączony z silnikiem elektrycznym, umieszczony poprzecznie z przodu, napęd na przednie koła
- Średnica cyl. x skok tłoka/poj. skokowa: 73×89,4/1497 cm3
- Stopień sprężania: 10,4:1
- Moc maksymalna: silnik spalinowy 84 kW = 114 KM przy 6100 obr/min, silnik elektryczny 10 kW = 14 KM przy 1500 obr/min
- Moment maksymalny: silnik spalinowy 145 Nm przy 4800 obr/min, silnik elektryczny 78,4 Nm przy 1000 obr/min
- Skrzynia biegów: mechaniczna z 6-przełożeniami do jazdy w przód + bieg wsteczny
- Zawieszenie przednie: wahacze poprzeczne (ze stopów lekkich), kolumny McPherson, stabilizator przechyłów
- Zawieszenie tylne: poprzeczna belka skrętna połączona z wahaczami wzdłużnymi, sprężyny śrubowe, amortyzatory teleskopowe
- Hamulce: dwuobwodowe, diagonalne, tarczowe przy 4 kołach, hamulec postojowy działa na tylne koła
- Ogumienie o wymiarach: 195/55 R16
- Długość/szerokość/wysokość pojazdu: 4080/1740/1395 mm
- Rozstaw osi: 2435 mm
- Masa własna: 1147÷1198 kg
- Prędkość maksymalna: 200 km/h
- Zużycie paliwa – cykl miejski/pozamiejski/mieszany: 6,1/4,4/5,0 dm3/100 km
